Profesor Antoni Kuczyński (1935-2026)
Wrocławskie środowisko etnologów i historyków poniosło wielką stratę. W dniu 6 maja 2026 roku, w wieku 90 lat, zmarł prof. Antoni Kuczyński — absolwent Uniwersytetu Wrocławskiego, związany z naszą uczelnią do 1968 roku oraz w latach 1989–2010, najpierw z Instytutem Nauk Politycznych, a następnie z Katedrą Etnologii i Antropologii Kulturowej, w której pracował jako adiunkt i profesor nadzwyczajny oraz kierował Ośrodkiem Badań Wschodnich.
Głównym obszarem Jego zainteresowań naukowych była Syberia: jej rdzenna ludność, dzieje badań nad tym regionem, a także wkład Polaków w poznawanie i opisywanie tej części świata. Prof. Kuczyński odbył liczne podróże studyjne na Syberię, nawiązując tam trwałe kontakty naukowe i osobiste. Tematyce tej poświęcił wiele artykułów, edycji źródłowych i monografii, m.in. Syberyjskie szlaki (1972), Ludy dalekie a bliskie. Antologia polskich relacji o ludach Syberii (1989) oraz Syberia. Czterysta lat polskiej diaspory. Antologia historyczno-kulturowa (1993).
Po 1989 roku był inicjatorem licznych konferencji międzynarodowych, podczas których po raz pierwszy bez ograniczeń cenzuralnych podejmowano problematykę syberyjską i kazachstańską. Jemu zawdzięczamy także utworzenie kolekcji relacji i pamiętników dotyczących represji radzieckich z lat 1939–1956, przechowywanej do 2024 r. w zbiorach Archiwum Naukowego Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego.
Jako redaktor naczelny wniósł ogromny wkład w powstanie i rozwój czasopism naukowych i popularnonaukowych: „Wrocławskich Studiów Wschodnich” oraz „Zesłańca”. Od 1991 r. kierował serią wydawniczą PTL „Biblioteka Zesłańca”. Przez wiele lat zasiadał we władzach Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego, w latach 80. XX w. pełniąc funkcję jego Sekretarza Generalnego. Aktywnie działał również w reaktywowanym w 1988 r. we Wrocławiu Związku Sybiraków, a także w Stowarzyszeniu „Wspólnota Polska” i Stowarzyszeniu Straż Mogił Polskich na Wschodzie.
Prof. Antoni Kuczyński uczestniczył także w projektach realizowanych przez pracowników naszego Instytutu oraz prowadził zajęcia dla studentów historii, poświęcone dziejom Europy Wschodniej.
Żegnamy wybitnego badacza, zasłużonego organizatora życia naukowego, znakomitego wykładowcę, a przede wszystkim człowieka życzliwego i otwartego na innych.
Cześć Jego pamięci!
Ceremonia pogrzebowa odbędzie się w Zawoni koło Trzebnicy, w kościele św. Jadwigi, w dniu 11 maja 2026 o godz. 12.00.
